: 86 YIL

(Hakimiyet Gazetesi'nin resmi internet sitesidir)

86 YIL

Havanın insan hayatı için vazgeçilmez olduğunu inkâr edecek kadar aykırı bakış açısına sahip birine rastlayanınız yoktur sanırım.
   Bu kadar yaşamsal bir nesnenin varlığını bile güçlükle hissedebilmemiz garip değil mi?
   86 yaşını dolduran, 19. yüzyıl aydınlanma geleneği ve pozitif bilime sarsılmaz inancın son mucizelerinden (belki de en başta geleni) olan Cumhuriyetimiz de aynen hava gibi etrafımızı çevreliyor. Onun içinde varlık bulan bizler, bu hayati değerin varlığını nadiren hissediyoruz.
   Toplum olarak çoğu zaman Cumhuriyet üzerinde fazla düşünmediğimizden, onu toplumsal yaşamın her alanını, zaman içinde yaşanan gelişmelere paralel olarak yeniden üreten bir sosyal proje olarak değil, ilkeler ve kurallar dizgesi olarak algılama eğiliminde olduk.
   Biz böyle algılasak bile dokusundaki bir şeyden mi bilinmez, 86 yılın ardından ilk günkü ışıltısından hiçbir şey yitirmeksizin, (kömürle çalışan bir çufçuf gibi değil, 21. yüzyılı da taşıyacak olan hızlı bir lokomotif gibi) tüm azametiyle bizi çevreliyor.
   ***
   Belki biraz kuşkucu olanlar Cumhuriyet projesinin başarısına ilişkin söylediklerimizin hamasi nutuklar olduğunu söyleyebilir.
   Hatta Orhan Veli’nin şiirindeki gibi “neler yaptık bu vatan için, kimimiz öldük kimimiz nutuk söyledik” de diyebilir.
   Ancak güneşin balçıkla sıvanmayacağı nasıl apaçık bir gerçekse, rakamların cumhuriyetin başarı hikâyesini ispatlayan retoriğine itiraz etmenin bir yolu yok.
   Cumhuriyetin ilan edildiği 1923 yılında 12 milyon 475 bin kişi olan nüfus yaklaşık altı kat artarak 75 milyon civarına dayandı.
   Nüfusta meydana gelen artış, gayri safi milli hâsılada meydana gelen artışın yanında gölgede kaldı. 1923 yılında 565 milyon dolar olan GSMH 2007 yılında 490 Milyar dolar olarak gerçekleşti.
   Türkiye'nin 1923'te sadece 45 dolar olan kişi başına milli geliri ise 2007’de 6 bin dolar civarına dayandı. Başka bir deyişle nüfusu 6 kat artan Türk halkının ortalama refah düzeyini gösteren kişi başına gelir, 145 kat arttı.
   Bence Cumhuriyet denildiği zaman, milli bayramlarda okunan hamasi şiirlerden çok, bu süreci algılamak gerekiyor.
   ***
   Bazı kuşkucular, toplumsal süreklilik var oldukça, uyanık hükümetlerin aynı başarıyı Cumhuriyet olmaksızın da yakalayabileceğini iddia edebilir.
   Bazıları da cumhuriyetin başarısız olduğu noktalardan dem vurabilir.
   Özellikle yeni Türk Alfabesine geçişle başlatılan eğitim seferberliği de okullaşma oranının yüzde yüze yanaşması, sadece devrimin başarabileceği, monarşik veya meşruti statükonun altından kalkamayacağı bir atılımdır.
   Kadınlarımız, Kurtuluş Savaşı’nda ninelerimizin yaptığı gibi cephe gerisinde top mermisi taşımaktan, gerek ekonomik, gerekse askeri savaşlarda erkek ile omuz omuza çarpıştığı bir noktaya ulaştı. Bu konuda alınması gereken mesafeler de yine en iyi Cumhuriyet yönetimi ile alınabilir. Bunun altından diğer yönetim biçimlerinin kalkabileceğini söylemek için, oldukça sağlam kanıtlara ihtiyaç duyulacağını iddia edebilirim.
   Cumhuriyetin 86 yılda tüm alanlarda en başta hedeflenen noktaya ulaşamamış olması eleştirisine ise bu alanlardaki hedeflere cumhuriyet ideolojisi dışında bir araçla ulaşmanın daha güç olacağını ifade ederek cevap vermek istiyorum.
   Cumhuriyetin 86 yılda başardıkları, daha sonra başarabileceklerinin ve umut dolu aydınlık bir geleceğin teminatıdır.

30.10.2009 10:19:49

Bu yazı 697 defa okunmuştur

Yazara ait tüm yazılar için tıklayınız